همه چیز درباره سیستم عامل ویستا - قسمت اول
پنج سال وقت صرف آن شد، خطوطی از کد که برای چندین بار پوشاندن کره خاکی کافی است، هزاران ساعت از وقت توسعه دهندگان، و ساختها، بتاها، و کاندیداهای عرضه فراوانی که برای نگهداری و بررسی همه آنها به یک سوپرکامپیوتر مبتنی بر کلاستر نیاز خواهید داشت – اما بالاخره ویندوز ویستا (Vista) به صورت کامل ارائه گردید.
توسعه ویستا، که با هسته ویندوز سرور 2003 آغاز شد، که آن نیز به نوبه خود با هسته ویندوز XP SP2 شروع شد، در رده یکسانی از تلاش ویندوز 95 مایکروسافت قرار دارد، و نه چندان دور از کار انجام شده بر روی ویندوز NT غولپیکر. چه شما ویندوز را دوست داشته باشید چه نداشته باشید، چه به توانایی مایکروسافت در نوآوری ایمان داشته باشید چه نداشته باشید، نمیتوانید تلاشهای R&D غول نرمافزاری را در مورد ویندوز نادیده بگیرید.
سوال این است، همه این کارها برای شما و برای مراکز تجاری سرتاسر دنیا چه مفهومی در بر دارد؟ مزایای آن چیست؟ معایب آن چیست؟ هیچ شکی نیست که ویستا دارای جنبههای مثبت و منفی میباشد، از نصب و مدیریت سادهتر تا ویژگیهای ضد سرقت سختگیرانه، از گرافیکهای سه بعدی ویدیویی پیشرفته تا یک پیشرفت قابل توجه در نیازهای سختافزاری ویدیویی، از هزاران پیشرفت امنیتی تا تجربه کاربر User Account Control مایوس کننده.
در حالی که ویندوز ویستا یک تجدید نظر کلی بلند پروازانه در ویندوز XP است، در نهایت هیچ ویژگی یا کارکرد بزرگی در آن وجود ندارد که احساس کنید باید آن را داشته باشید، مگر آنکه یک طرفدار پر و پا قرص Aero باشید، رابط شیکتر آن که به میزان قابل توجهی پیشرفت نموده است. از دیدگاه کاربر، هزاران پیشرفت کوچک در آن به وجود آمده است، اما تغییرات به وجود آمده در مقایسه با کل مجموعه چشمگیر نیست. در هر حال ویستا آشکارا یک سیستم عامل بهتر از XP است.
اما یک نسخه جدید عمده از ویندوز مایکروسافت چگونه میتواند قابل اجتناب باشد؟ این معمای ویندوز ویستا است. دورنمای ویستا ایجاد زیربنایی برای آینده بود. پس میتوان انتظار داشت که مزایای آن در طی زمان آشکار گردند. در حال حاضر، دو ویژگی بارز عبارتند از امنیت و ظاهر آن.
ویندوز ویستا باید در آینده شما حضور داشته باشد؟ برای کمک به شما در جهت ارزیابی این پرسش، این مقاله بر روی بزرگترین نقاط قوت و ضعف محصول مذکور تمرکز میکند. شما قاضی باشید. در انتها، ما به شما خواهیم گفت که روی هم رفته نظرمان چیست.
ظاهر دیداری
بسیاری از منتقدان نرمافزار کلا تصور نادرستی در مورد رابط جدید Aero و زیرسیستم گرافیکی Windows Presentation Foundation (یا WPF، با نام مستعار Avalon) ویستا داشتهاند.
به Aero اغلب به عنوان یک تزئین غیر کارکردی بیهوده نگریسته شده است، چیزی زیبا برای پوشاندن رابط کاربر. افرادی که در مورد این که منوی گرافیکی باید عمودی حرکت کند یا افقی بیخود بحث میکنند همانهایی هستند که توان به نمایش گذاشته شده از سوی Avalon برای انتقال برنامههای آینده ویندوز را نادیده میگیرند. موضوع کاری نیست که مایکروسافت با رابط ویستا انجام میدهد، موضوع مفهومی است که میتواند با وجود همه این توان در دستان طراحان و توسعه دهندگان برنامههای کاربردی با نرمافزار شما تحقق یابد.
رابط Aero، و رابطهای کاربر برنامههای کاربردی که از WPF در آینده به صورت کامل بهره خواهند برد، میتوانند از این افکتهای گرافیکی استفاده کنند: 2D، 3D، انیمیشن 3D، مقیاسبندی آسان، متن مبتنی بر بردار و حرکت و رندر شکل، شفافیت، بلور کردن، سایههای حرکت، حرکتهای شیء و موارد بسیار زیاد دیگر. به عبارت سادهتر، مایکروسافت توان گرافیکی بی سابقهای را اقتباس نموده که پیش از این فقط در سیستمهای بازی رده بالا یافت میشد و اکنون آن را به عنوان بخشی از هسته سیستم عامل فعال ساخته است.
به منظور همراهی با پشتیبانی داخلی برای 3D کامل، WPF همچنین یک زبان markup کاربردی جامع جدید به نام XAML را پشتیبانی مینماید که باید کار طراحان برنامههای کاربردی در جهت تست و ایجاد رابطهای کاربر برای برنامههایشان را بسیار تسهیل نماید برنامههایی که با کارآیی برنامهای ایجاد شده توسط برنامهنویسانشان مرتبط میباشند.
همه چیز به برنامههای کاربردی بستگی دارد. و از آنجایی که ما هنوز بسیاری از آنها را در اختیار نداریم، بیان مزیتها دشوار است. اما اشتباه نکنید، Windows Presentation Foundation یک دلیل قدرتمند برای ترجیح دادن ویستا است.
رابط کاربر ارتقا یافته ویستا
رابط کاربر Aero یک نمایش کمینه از برخی از چیزهایی است که سازندگان برنامههای کاربردی میتوانند با استفاده از WPF از آنها بهره ببرند. مشخص است که مایکروسافت عمدا طراحان خود را از تبدیل سیستم عامل به یک گردشگاه theme باز داشته است. به هر حال، استفاده از شفافیت در Sidebar ویندوز تصوری از چیزهای ممکن به شما میدهد. آیکونهای قابل تغییر (از نظر اندازه) Windows Explorer نشانه دیگری هستند. Photo Gallery ویندوز یک ابزار عالی برای مدیریت تصاویر است، که تا حد زیادی به توان WPF وابسته است.
شفافیت (Transparency) یک دسکتاپ درهم و برهم را به نمایش میگذارد. معتادان HGTV خاطرنشان میکنند که آن همانند افزودن یک آینه، پنجره، یا یک نورگیر به یک اتاق است. هیچ چیز مانند احساس آزار دهنده تلاش برای یافتن یک پنجره در میان 20 پنجره باز نیست. و هنوز بسیاری از کاربران قدرتمند به این صورت کار میکنند.
استفاده مایکروسافت از شفافیت در ویستا ظریف و ماهرانه است، نه آشکارا و خودنمایانه. آن چیزی نیست که هنگامی که به ویستا نگاه میکنید ببینید – چیزی است که در هنگام استفاده از آن احساس خواهید نمود. هر چه حس زیبایی شناسی شما قویتر باشد، بهتر و بیشتر آن را احساس خواهید نمود. شما میدانید که پنجره در پشت پنجره فعلی قرار دارد. شما قادر به مشاهده آن هستید و آن را گم نکردهاید.
دسکتاپ، منوی Start، نوارابزار Quick Launch (کنار دکمه Start)، taskbar، و ناحیه آگاهسازی (notification area) ویستا کم و بیش از نسخههای قبلی ویندوز اقتباس شدهاند. تغییرات کمتری در کنترلهای آنها ایجاد شده است. منوی Start بهتر از قبل کار اداره زیرمنوهای طولانی را انجام میدهد، اما این تغییر اساسا تکاملی است.
اما یک تغییر مهم در منوی Start، ارائه جستجوی مبتنی بر متن به صورت یک همآیی رابط است. این ایده از وب گرفته شده است. هنگامی که شما برای اجرا کردن یک برنامه اقدام میکنید و نمیدانید که کجای منوی Start قرار دارد، فقط کافی است نام برنامه را درون جستجوی یکپارچه منوی Start تایپ کنید. Control Panel بر روی برخی سیستمها حدود 50 اپلت دارد. تایپ کردن نام اپلت مورد نظرتان در فیلد جستجوی یکپارچه Control Panel بسیار سادهتر از آن است که بخواهید مستقیما سراغ آن بروید.
بررسی ویژگیها
یافتن راه خود در ویندوز همیشه آسان نبوده است. اما مایکروسافت ویژگیهای متعدد کلیدی به ویستا افزوده است که مدیریت پنجرهها و یافتن فایلها را بسیار سادهتر کرده است.
Thumbnail زنده، Flip، و Flip 3D
Taskbar ویندوز هنوز یکی از بهترین ابزارهای رابط کاربر است که مایکروسافت تا کنون ابداع کرده است، پیشرفت بزرگی که در مدیریت پنجره ویندوز 95 حاصل گردید. آن برای هر برنامه، فولدر، یا شیء دیگری که شما گشوده باشید دکمهای را بر روی taskbar قرار میدهد. مشکلی که در مورد taskbar خودنمایی میکند این است که محتویات پنجرهها به سادگی فراموش میشوند، از این رو یافتن پنجرههای مورد نظر کار دشواری است. اما این مسئله را با thumbnailهای زنده حل کرده است – برگههای thumbnail به صورت pop-up که محتویات پنجره را نمایش میدهند. برای آنکه ظاهر شوند، شما باید اشارهگر ماوس را بر روی دکمه taskbar نگه دارید.
دو ویژگی مدیریت پنجره دیگر عبارتند از Flip و Flip 3D. Flip یک نسخه ارتقا یافته از Alt-Tab Task Switcher موجود در نسخههای قبلی ویندوز است. Alt-Tab یک جدول شامل تمامی برنامههای گشوده شده به شما نمایش میدهد – شما کلید Alt را پایین نگه داشته و با استفاده از کلید Tab در میان برنامههای مذکور جابجا میشوید. برنامهای که شما با رها کردن کلید Alt بر روی آن انتخاب میکنید در مرکز صفحه نمایش گشوده خواهد شد. چیزی که متفاوت است این است که به جای نام برنامهها با آیکونهای ایستا، Flip از thumbnailهای زنده برای این برنامهها استفاده میکند، که این امر موجب تسهیل در یافتن برنامه مورد نظر میگردد.
Flip 3D یک رندرینگ 3D از تمامی پنجرههای باز شما فراهم مینماید. آن آنها را در یک صف مرتب میکند و از یک زاویه یک-چهارم نمایش میدهد. Flip 3D از کلید ویندوز و دکمه Tab استفاده میکند، و هنگامی که شما کلید ویندوز را رها میکنید پنجره را در بالا فعال میکند. مایکروسافت آیکون Switch between windows را به منوی Quick Launch افزوده است، که امکان فعال ساختن Flip 3D را کاملا توسط ماوس به شما میدهد. شما میتوانید حتی از scroll wheel برای جلو و عقب رفتن در بین پنجرهها استفاده کنید. هنگامی که شما پنجره مورد نظرتان را انتخاب کردید، کلیک بر روی دکمه اصلی ماوس آن را جلو میآورد.
بازشناسی Windows Explorer
پنجره مهجور Windows Explorer در ویندوز ویستا دستخوش یک تغییر بسیار خوب شده است. یکی از بهترین ویژگیهای فولدر جدید در ویستا breadcrumbهای گرافیکی نام دارند، یک ابزار پیمایشی مفید.
بر روی وب، اصطلاح breadcrumbs به مسیر قابل کلیکی اطلاق میشود که همچان که شما به درون وبسایت پیش میروید سطحهایی که شما در آنها پیش رفتهاید را نشان میدهد. سطوح در breadcrumbهای وب اغلب توسط کاراکتر | یا نماد بزرگتر از (>) از یکدیگر تفکیک میشوند. هایپرلینکها کار شما� برای بازگشت سریع به صفحات خاصی که قبلا بازدید کردهاید را ساده میکنند.
مایکروسافت این تکنیک رابط کاربر را برای نوار پیمایش، یا آدرس، در پنجرههای Windows Explorer به کار برده است. breadcrumbs گرافیکی یک نسخه برنامهای از سیستمهای پیمایشی ابرمتن پیش رونده به درون است که معمولا در وب مورد استفاده قرار میگیرند. بنابراین، برای مثال، هنگامی که شما در Computer (چیزی که در XP تحت عنوان My Computer شناخته میشود) هستید، و به Local Disk (C
> Program Files > Macromedia > HomeSite 5 میروید، نوار Address نسبت به نمایش breadcrumbs اقدام میکند، که هر سطح را به این صورت نمایش میدهد: هر سطح، همچون Program Files، قابل کلیک است. و هنگامی که شما آن را کلیک مینمایید، آن فولدر را میگشایید. آن کار پشتیبانگیری، رفتن به یک مسیر دیگر، و مواردی از این دست را تسهیل مینماید. فرض کنید شما در Drive C: به دنبال چیزی بودید و اکنون متوجه شدهاید که بر روی Drive D: قرار دارد، مشکلی نیست – فقط کافی است یک مرحله قبلتر از Local Disk (C
را کلیک نمایید، که معمولا Computer است، و Local Disk (D
را از منوی ظاهرشونده برگزینید.
یا حتی بهتر از این، پیکانهای میان فولدرها نیز قابل کلیک هستند. هنگامی که شما یکی را کلیک میکنید، یک منوی drop-down گشوده میشود که تمامی فولدرها و فایلهای دیگری که حاوی آنهاست را نشان میدهد. بنابراین اگر شما پیکان قرار گرفته در سمت راست فولدر Program Files را کلیک کنید، یک منوی drop-down خواهید دید که همه فولدرهای برنامه نصب شده شما را نمایش میدهد.
این یک رابط کاربر بسیار ساده است که پیمایش گرافیکی را بسیار سریعتر از این عمل در نسخههای قبلی ویندوز میکند، که معمولا به صورت پیشفرض شامل ویرایش مسیر در نوار Address یا گشودن یک پنجره جدید بود. حالا که صحبت از آن به میان آمد، باید بگوییم که هنوز میتوانید این کار را انجام دهید. فقط آیکونی را که درون نوار Address سمت چپ قرار دارد کلیک نمایید (اگر Computer اولین آیتم موجود بر روی نوار باشد، آن یک بازگردانی کوچک از آیکون Computer را ایجاد خواهد کرد). با انجام این کار، شما متن خط آدرس را قابل ویرایش میکنید، و میتوانید هر مسیر سنتی دلخواهتان را درون آن تایپ کنید، با استفاده از ممیزهای برعکس به عنوان جدا کننده. یک ویژگی پیش-تایپ به شما در تایپ املای دقیق و صحیح کمک میکند یا به شما این امکان را میدهد که برای پیش رفتن کلیک کنید. تنها اشکال این ویژگی آن است که مشخص نیست شما چگونه میتوانید به حالت breadcrumbs گرافیکی باز گردید. ما راهی به جز توسل به کلید Escape نیافتیم. آن حتی در منوی محیطی وجود ندارد.
چیز دیگری که ما فقدان آن را احساس کردیم یک دکمه بازگشت به سطح بالاتر بود. دکمه جدید Back شما را به جایی باز میگرداند که بودهاید. اما ورود به یک مکان در breadcrumbs گرافیکی که یک سطح بالاتر را نشان نمیدهد، همانند Desktop یا Computer امکانپذیر است. راهکار مایکروسافت برای این کار یک ابزار بسیار ظریف است. یک ناحیهی کوچک که بین نوار گرافیکی bookmarks و دکمه Forward قرار گرفته است. هنوز فرض بر این است که شما از Computer یا جایی شبیه به این شروع کردهاید، که همیشه ممکن است به این صورت نباشد. اما با فرض این که شما در این وضعیت قرار دارید، این پیکان اشاره کننده به سمت پایین Recent Pages را بر روی یک منوی drop-down نمایش میدهد. این در مقایسه با نمایش همیشگی یک سطح بالای پیشفرض در مسیر بهتر نیست؟
سایر تغییرات اعمال شده بر روی پنجرههای فولدر آنها را هوشمندتر و حساستر به محیط نموده است. نوارابزار کمینه اصلا قابل سفارشیسازی نیست. آن حساس به محیط است، به گونهای که کارکردها یا drop-down متفاوتی را بر اساس محتویات فولدری که مشغول مشاهده آن هستید یا آن را انتخاب نمودهاید نمایش میدهد.
یک پنجره فولدر در ویستا پنجرهای دو تکهای از نوع Explorer است. Windows Explorer جدید ناحیه Favorite Links را در بالای تکه سمت چپ نمایش میدهد. Favorite Links میتواند از سوی کاربر به صورت سفارشی در آید. شما میتوانید فولدرها یا اشیاء را از تکه سمت راست به درون ناحیه Favorite Links درگ نمایید، جایی که آنها به عنوان میانبرهایی به فولدرهایی که مکررا از سوی شما مورد دسترسی قرار میگیرند عمل میکنند. شما میتوانید حتی نام آنها را تغییر دهید همان گونه که میتوانید با shortcutها این کار را انجام دهید. سفارشیسازیهای اعمال شده از سوی شما در Favorite Links در تمامی پنجرههای فولدر شما ظاهر خواهند شد. آن یک ویژگی بسیار مفید است.
شما همچنین میتوانید یک منو از سلسله مراتب فولدر واقعی خودتان را در سمت چپ پنجره Folder مورد دسترسی قرار دهید، که تعاملی را برای شما فراهم میکند که Explorer Windows دو تکهای را محبوب نموده است. شما میتوانید در میان ساختار فولدر خود جابجا شوید و محتویات چیزی را که بر روی آن کلیک کردهاید به سرعت در تکه سمت راست ببینید.
سلسله مراتب فولدر تکه سمت چپ به صورت عمودی قابل تغییر اندازه است که این کار با drag و drop نوار نام آن (که Folders خوانده میشود) صورت میپذیرد. یک روش خوب برای کار با Explorer جدید درگ کردن نوار Folders به بالا است. از این طریق شما میتوانید هنگامی که در ساختار فولدرتان پیش میروید آن را برای گشودنش دابل کلیک کنید. هنگامی که چیزی را که میخواستید یافتید، آن را مجددا دابل کلیک کنید تا بسته شود، و Favorite Links آشکار میگردد. این جنبه از Windows Explorer جدید کاملا سنجیده شده و متفکرانه است.
منوی Views، که تکه سمت راست را کنترل مینماید، اشیاء فایل و فولدر را از بسیار کوچک تا بسیار بزرگ تغییر اندازه میدهد. همراه با این کار، آن همچنین همان دیدهایی را که انتظار دارید در پنجره فولدر ببینید را ارائه میکند، مانند Details، List، و Tiles، و سه اندازه متفاوت از آیکونها در آنجا وجود دارد. از آنجایی که آیکونها محتویات فایلها و فولدرهایی را که ارائه میدهند به نمایش میگذارند، آیکونهای بزرگتر واقعا برای شما با ارزش خواهند بود.
تنها جنبههای جدید دیگر عبارتند از کارکرد جستجو (که بعدا در این مقاله مورد بحث قرار میگیرد) و قطعه اطلاعات که در امتداد انتهای Explorer جدید اجرا میگردد. آن اطلاعات متنی را در مورد شیئی که در حال حاضر انتخاب شده است فراهم میسازد.
روی هم رفته، Windows Explorer یک ارتقاء هوشمندانه است که کار با فایلها و فولدرهای شما را بسیار سادهتر میکند.
جستجو
در اولین روزهای ارائه ویندوز ویستا، مایکروسافت هدف بلندپروازانه انتقال سیستم فایل به یک پایگاه داده واقعی را در دستور کار خود قرار داد، تا از این طریق قادر به انجام جستجو در همه بخشهای سیستم عامل باشد. انجام این کار فوقالعاده دشوار بود، و مایکروسافت این هدف را رها کرد. اما با وجود این، جستجو همچنان تقریبا در هر سطحی از سیستم عامل ایجاد گردید، و یکی از بزرگترین تواناییهای مایکروسافت ویستا محسوب میگردد – هر چند که یک سری ناسازگاریهای جدی در روش کار آن وجود دارد.
راههای متفاوت بسیاری برای جستجو وجود دارد: مستقیما از جعبهی جستجو در انتهای منوی Strat، در جعبه جستجوی موجود در گوشه بالایی سمت راست Windows Explorer و از طریق Start > Search.
جستجو به نحوی غیر قابل باور سریع است زیرا آن از indexing استفاده مینماید. جستجوهای کند ویندوز XP را فراموش کنید؛ شما همواره از جستجو در مایکروسافت ویستا استفاده خواهید کرد، به دلیل سرعت بالایی که دارد. آن همچنان که شما تایپ میکنید به صورت لفظ به لفظ جستجو میکند، به گونهای که هر حرف جدید تایپ شده از سوی شما باعث محدودتر شدن نتایج جستجو میشود.
اما سرعت فقط بخشی از چیزی است که جستجو را در ویندوز ویستا عالی میسازد. ابزار جستجوی پیشرفته بسیار عالی عمل میکند. شما میتوانید جستجوی خود را بر اساس تاریخ، اندازه فایل، مالک، برچسبها، مکان و غیره محدود نمایید. شما میتوانید جستجوهای Boolean را انجام دهید. شما میتوانید سایر کامپیوترهای موجود بر روی شبکهتان را نیز جستجو کنید. اساسا، تا آنجا که من دیدهام جستجوی پیشرفته بهترین روش گرافیکی برای استفاده از جستجوهای Boolean است.
علاوه بر این، شما میتوانید جستجوهای خود را ذخیره کنید تا ناچار نباشید هر بار آنها را انجام دهید. اساسا، آن به شما امکان ایجاد فولدرهای ویژوال با دیدهای متفاوت به درون دادهتان را میدهد.
اما یک سری مشکلات و ناسازگاریها در جستجو وجود دارد. اول این که نتایج جستجویی که شما دریافت خواهید کرد بر اساس جایی که آن را انجام میدهید متفاوت است. شما یک نوع از نتایج را از جعبه جستجوی موجود بر روی منوی Start دریافت میکنید، و نوع دیگری از نتایج را با استفاده از جستجوی پیشرفته.
به علاوه، کل هارد دیسک شما index نشده است، و از این رو برای شما مجهول میباشد، جستجو ممکن است بخشهای وسیعی از دادهتان را نادیده بگیرد. به صورت پیشفرض، آن اساسا فولدر \Users را index میکند، اما بسیاری از فولدرهای دیگر موجود بر روی هارد دیسک شما را نادیده میگیرد. چرا این کار را میکند؟ مایکروسافت در حال تلاش برای وادار ساختن مردم برای ذخیرهسازی تمامی دادههایشان تحت فولدر \Users خودشان است. اما افراد بسیار کمی واقعا این کار را انجام میدهند، و اگر شما یکی از افرادی باشید که این کار را انجام نمیدهند، از جستجو راضی نخواهید بود.
برنامههای همراه
یک سیستم عامل به خودی خود یک چیز تنها است – فقط گشودن و بستن پنجرهها و دستکاری سیستمتان که بعد از چند وقت قدیمی میشود. از این رو ویندوز ویستا شامل گروهی از برنامههای کاربردی درونی است که در مقایسه با ویندوز XP تعداد آنها بیشتر است. شما بسیاری از موارد قبلی را خواهید یافت، از قبیل، Notepad، WordPad، و Paint، و آنها اغلب بدون تغییر ماندهاند. اگر شما آنها را در ویندوز XP دیده باشید، در ویندوز ویستا نیز میبینید. اما تعداد زیادی برنامه جدید نیز در آن وجود دارد. در ادامه به مهمترین آنها اشاره میکنیم.
Sidebar و gadgetها
gadgetها برنامههای کوچکی هستند که میتوانند اطلاعات را از اینترنت، از یک شبکه، یا از کامپیوتر شما دریافت نموده و نمایش دهند. آنها میتوانند وضعیت بازار بورس، آب و هوا، میزان استفاده شما از رم در حال حاضر، و غیره را نمایش دهند. آنها تقلید مستقیمی از widgetهای Mac OS X هستند. حرفی نیست اگر شما قصد دارید چیزی را بدزدید، چرا بهترین را انتخاب نکنید؟
gadgetها در Sidebar ویندوز مستقر هستند، گوشه سمت راست صفحه، هر چند که شما میتوانید آنها را به هر جایی از دسکتاپ که میخواهید drag کنید. ده یا کمی بیش از ده gadget عرضه شده به همراه ویندوز ویستا چندان آش دهن سوزی نیستند. همان گونه که احتمالا انتظار دارید، یک ساعت، دنبال کننده اخبار بورس، دنبال کننده وضعیت آب و هوا، یادداشتگیر، و مواردی از این دست را شامل میشوند.
اما دو تا از آنها بسیار مفید هستند -- CPU Meter که میزان استفاده از CPU و RAM شما را نمایش میدهد، و یک gadget بسیار خوب Feed Headlines که تمامی feed های RSS را که شما اشتراکشان را دارید در Internet Explorer گردآوری مینماید و همچنان که وارد میشوند آنها را حرکت میدهد. RSS gadget به خصوص یک gadget عالی است. نیازی نیست برای دریافت جدیدترین اخبار و پستهای بلاگ کاری انجام دهید؛ آنها در طی روز از جلوی چشمان شما عبور میکنند. هر کدام را که میخواهید برای مشاهده یک خلاصه مطلب در موردش کلیک نمایید؛ و برای رفتن به وب سایت مرجع و مشاهده مطلب کامل بر روی آن مجددا کلیک کنید.
برخی مردم ممکن است این گونه تصور کنند که چون چند gadget مفید با ویندوز ویستا عرضه شده است، این بدان معنی است که هر کدام از آنها یک بمب هستند. نه این درست نیست. شما میتوانید برای دریافت gadget های بیشتر به اینترنت مراجعه کنید، و در طی زمان، به احتمال قریب به یقین یک انجمن عظیم را مشاهده خواهید نمود که به ایجاد آنها اختصاص یافته است. طی یک سال پس از تاریخ عرضه ویستا، اگر gadgetهای بسیاری را دیدید که به انتظار شما نشستهاند غافلگیر نشوید.
تقویم ویندوز
این احتمالا بهترین برنامه کاربردی جدیدی است که با ویندوز ویستا عرضه میگردد. استفاده از آن به نحوی قابل توجه ساده است، و در عین حال ویژگیهای پیشرفته غافلگیر کنندهای را ارائه میکند، شامل توانایی ارسال دعوتنامه به جلسات مستقیما از درون برنامه، تنظیم یادآورها، ایجاد to-do ها، و سایر nice-to-haveها. شما میتوانید تقویمهای گروهی را برای به اشتراک گذاشتن با سایر افرادی که از همان کامپیوتر شما استفاده میکنند ایجاد نمایید، و شما میتوانید تقویمتان را بر روی وب نیز انتشار دهید. بهتر از همه این که آن با iCalendar (استاندارد اصلی تقویم گروهی) سازگار است. بنابراین هنگامی که شما دعوتنامههایی را ارسال یا دریافت مینمایید، میتوانید به صورت خودکار تقویمتان را با دیگران همگامسازی کنید، و تقویمهای ارسال شده بر روی وب را مشترک شوید.
Windows Mail
Outlook Express به Windows Mail تغییر نام یافته است. رابط آن واضحتر است و بسیار چشمنوازتر، و یک نوار ابزار جدید انجام کارهای معمولی از قبیل ایجاد، ارسال، و پاسخدهی به نامه را سادهتر میسازد. اما به غیر از این، تفاوت چندانی وجود ندارد. چرا، فقط یک سورپریز هست؛ شما نمیتوانید از Windows Mail برای ارسال و دریافت نامه از یک اکانت Hotmail استفاده نمایید، قابلیتی که در Outlook Express وجود داشت.
Backup and Restore Center
برنامه پشتیبانگیری قدیمی در XP را یادتان میآید؟ آن عموما مورد اعتراض قرار میگرفت، به یک دلیل موجه. شما نمیتوانستید کاری به سادگی پشتیبانگیری در یک فولدر شبکه یا یک درایو CD انجام دهید.
خب، برنامه پشتیبانگیری موجود در ویندوز ویستا موجبات دلتنگی شما را برای پشتیبانگیری موجود در XP فراهم میکند. اگر بخواهید کار پشتیبانگیری داده را در ویندوز ویستا انجام دهید، به دنبال یک برنامه جانبی خواهید رفت.
ما به سراغ همه جزئیات نمیرویم، اما خلاصه مطلب اینکه: شما نمیتوانید توسط Backup and Restore Center از فایلهای خاص پشتیبانگیری کنید... یا فولدرهای خاص، یا حتی نوعهای فایل خاص. مثلا اگر بخواهید از 40 یا 50 مگابایت فایل .doc، و فایل .zip پشتیبانگیری نمایید، قادر به انجام این کار نخواهید بود. در عوض، ناچارید از هر فایل داده واحد، هر فایل گرافیکی واحد، و هر فایل فشرده واحد بر روی کل هارد دیسک خود پشتیبانگیری نمایید. بنابراین شما مجبورید از چند صد مگابایت فایل که هرگز آنها را مورد استفاده قرار نخواهید داد و هرگز خواهان پشتیبانگیری از آنها نبودهاید پشتیبان تهیه کنید.
Windows Movie Maker و Windows DVD Maker
Windows Movie Maker ضعیف ویندوز XP را به یاد میآورید؟ آن را فراموش کنید – نسخهای که به همراه ویندوز ویستا ارائه میشود ممکن است با آن هم نام باشد، اما یک ابزار چند رسانهای بسیار مفید است که ایجاد ویدیو و سپس انتقال آنها بر روی DVD را برای هر کسی آسان میکند. شما میتوانید مدیا را به صورت مستقیم از دوربینهای ویدیویی دیجیتالی، دوربینهای دیجیتالی یا سایر ابزارها وارد نمایید، یا به جای آن از روی یک هارد دیسک به عنوان منبع استفاده کنید. ایجاد یک ویدیو به سادگی drag و drop کلیپها بر روی یک timeline و سپس افزودن افکت و گذار، تراکهای صوتی، و غیره به آن است.
آنگاه شما میتوانید از Windows DVD Maker برای قرار دادن آنها بر روی DVD هایی که میتوانند بر روی هر پخشکننده DVD نمایش داده شوند استفاده کنید. ممکن است این ابزار از شما یک Martin Scorsese نسازد، اما اگر بخواهید ویدیوهایی را برای ارسال به YouTube ایجاد کنید، یک ابزار مجانی مطلوب انتخاب کردهاید.
Windows Photo Gallery
این برنامه باعث نمیشود شما یک ویرایشگر عکس کاملا قدرتمند را به فراموشی بسپرید، اما اگر به دنبال یک راه ساده برای سازماندهی و مشاهده تصاویر و سایر رسانهها هستید، و همچنین ویرایش سریع و نه چندان حرفهای عکس، رضایتتان جلب خواهد شد. شما میتوانید تصاویرتان را برچسب بزنید و درجهبندی نمایید، که این امر موجب سادهتر شدن کار سازماندهی و یافتن آنها خواهد شد؛ همینطور در مورد حرکت سریع در بین thumbnailها؛ پخش یک slide show از آنها؛ و غیره. ابزار ویرایش سریع عکس مواردی از قبیل تنظیم نوردهی و رنگ، چیدن عکس، و رفع مشکل قرمزی چشم را شامل میشود. همچنین یک دکمه تنظیم خودکار در این ابزار وجود دارد که یک عکس را با یک کلیک ساده تمیز و واضح میکند.
Windows Meeting Space
آیا به دنبال یک روش خوب به منظور برگزاری جلسات مجازی بر روی یک شبکه هستید، تا بتوانید اسناد را با یکدیگر به اشتراک بگذارید، markupهای هر کس را ببینید، و هنگامی که همگی در مکانهای مختلف هستید به گفتگو و چت با یکدیگر بپردازید؟
پس امیدتان به Windows Meeting Space نباشد.
هدف این برنامه فراهم نمودن امکان ایجاد جلسات مجازی غیر عمومی بر روی یک شبکه برای اشخاص است، شامل آنهایی که در hot spotهای Wi-Fi قرار دارند. اما آن فاقد بسیاری از ویژگیهای اساسی میباشد. هیچ وایتبرد مشترکی در آن وجود ندارد، همینطور در مورد ویژگی VoIP درونی، و ماژول چت آن کاملا به درد نخور است. ممکن است بپرسید و پس فایده آن چیست؟ راستش را بخواهید این سوال ما هم هست.
امنیت
اگر شما همه نیروهای صرف شده برای تحقق اهداف طراحی ویندوز ویستا را در نظر بگیرید جوهره آن میتواند در یک کلمه خلاصه شود: امنیت. بسیاری از تصمیماتی که مایکروسافت در جنبههای مختلف ویستا اتخاذ نمود به دلایل امنیتی مبهم گرفته شدند. همچنان که شما ویستا را بهتر میشناسید، برخی از تغییرات هنگامی که از این منشور دیده شوند مفهوم بهتری برای شما پیدا میکنند. اما در نگاه اول، تغییرات متعدد و ویژگیهای جدیدی را آشکارا در حوزه امنیت مشاهده میکنید.
امنیت Internet Explorer
Internet Explorer برای مدت زمان مدیدی هدف مورد علاقه هکرها بود، و در ویندوز ویستا، مایکروسافت حفاظهای مختلفی را برای کمک به حفظ ایمنی IE و در نتیجه کامپیوترتان ایجاد نموده است.
در وهله نخست Protected Mode قرار دارد، که سیستم عامل را از اعمالی که توسط Internet Explorer یا ماژول الحاقی به آن صورت میپذیرند در امان نگه میدارد. بنابراین اگر حتی برنامه مخرب ویژگیهای امنیتی Internet Explorer را خنثی نماید، آن نباید قادر به آسیبرسانی به PC شما باشد، زیرا Protected Mode اساسا Internet Explorer را درون یک جعبه امن قفل میکند. Protected Mode در IE7 در ویندوز XP وجود ندارد و فقط در نسخه ویستا ویندوز کار میکند. Internet Explorer در ویندوز ویستا همچنین از همان ویژگیهای امنیتی که درون نسخه XP ویندوز وجود داشت بهره میبرد. فیلتر ضد phishing یک کار حفاظتی عالی در برابر حملات phishing انجام میدهد، و این مرورگر همچنین بر روی از بین بردن کنترلهای ActiveX بالقوه خطرناک و الحاقهای خطرناک متمرکز است.
Windows Firewall
آنهایی که آرزوی یک فایروال درست و حسابی را برای ویندوز داشتند حتما از شنیدن این خبر خوشحال خواهند شد که ویندوز ویستا یک فایروال دو سویه درون خود دارد. فایروال موجود در ویندوز XP فقط اتصالات ورودی خطرناک را مسدود میکند، اما هیچ حفاظتی در مقابل اتصالات خروجی خطرناک فراهم نمیسازد. بنابراین اگر PC شما مورد حمله یک تروآ یا spyware قرار میگرفت، برنامههای مذکور امکان ایجاد اتصالات خروجی نامحدود را در اختیار داشتند. ویندوز ویستا این وضعیت را تغییر داد، و Windows Firewall حفاظت خروجی را نیز در بر میگیرد.
همانند ویندوز XP، شما میتوانید نحوه عمل حفاظت درونی را با گشودن و بستن پورتها، مسدود و نامسدود کردن برنامهها، و غیره از طریق Windows Firewall Settings به دلخواه خود تغییر دهید، که این گزینه از طریق Control Panel > Security >Allow قابل دستیابی است.
اما به شکلی غیر معمول، ابتدا به نظر میرسد که شما نمیتوانید همین کار را برای اتصالات خروجی انجام دهید. در واقع، شما امکان انجام این کار را دارید، اما باید برای آکاهی از نحوه انجام این کار به کنجکاوی در آن بپردازید. شما باید Windows Firewall را با Advanced Security اجرا نمایید. برای انجام این کار، در خط فرمان، wf.msc را تایپ کنید و Enter را فشار دهید.
با وجود این Windows Firewall که دارای فیلترینگ خروجی است، انگیزه چندانی برای اغلب افراد به منظور استفاده از یک فایروال جانبی از قبیل ZoneAlarm باقی نمیماند.
Windows Defender
ضد spyware ویندوز ویستا که تحت عنوان Windows Defender شناخته میشود فرقی با ضد spyware مجانی قابل دانلود برای ویندوز XP ندارد، یا ضد spyware موجود در Windows Live OneCare. آن یک ضد spyware به درد بخور است که شامل حفاظت زنده به اضافه اسکن خودکار spyware میباشد.
بهترین نکته در مورد Windows Defender این است که آن عمدا به گونهای طراحی شده است که مدام برای تصمیمگیری کاربر pop up نشود. بدترین نکته در مورد آن این است که در مقایسه با محصولاتی از قبیل Spy Sweeper محصول شرکت Webroot یا Spybot Search & Destroy محصول Safer Networking، حفاظت محدودی را ارائه مینماید.
یکی از ویژگیهای مفیدتر Defender، Software Explorer آن است، که کمکی فراتر از spyware را فراهم میسازد. Software Explorer به شما این امکان را میدهد که برنامههای در حال اجرا بر روی PC خود را در دستههای مختلف شامل Startup Programs و Currently Running Programs مشاهده نمایید. اطلاعات مفصلی را در مورد هر برنامه شامل نام آن، فایل اجراییاش، انتشار دهنده آن، مسیرش، سایز فایل آن و اطلاعات دیگر ارائه میکند. شما میتوانید هر برنامهای را فعال، غیر فعال یا حذف نمایید.
Windows Defender در مورد تصمیمگیری برای انتخاب برنامههایی که باید اجازه اجرا را به آنها بدهید کمک زیادی به شما نمیکند – اما از سوی دیگر، اگر Windows Defender اجازه اجرا را به یک برنامه بدهد، آن ایمنی برنامه را مد نظر قرار میدهد. شما همواره میتوانید یک جستجوی گوگل را برای یافتن هر برنامهای که به آن مظنون هستید انجام دهید، و Windows Defender اطلاعات زیادی در مورد هر برنامه به شما میدهد، از این رو انجام یک جستجو باید ساده باشد.
هیچ آنتی ویروسی وجود ندارد؟
همانند نسخههای قبلی ویندوز، ویندوز ویستا هیچ نرمافزار آنتی ویروسی ندارد. چرا؟ یکی از دلایل آن میتواند نگرانی در مورد anti-trust باشد، به خصوص در اروپا. قرار دادن آنتی ویروس در سیستم عامل مطمئنا میتواند به صورت ضد-رقابتی استنباط شود، و میتواند مایکروسافت را برای سالها درگیر دعاوی حقوقی نماید. در واقع، مایکروسافت مشاجرههایی با فروشندگان امنیتی که خواهان دسترسی به Security Center بودهاند (تا سادهتر بتوانند با آن یکپارچه شوند) داشته است. عامل بالقوه دیگر این است که مایکروسافت در صدد فروش یک محصول آنتی ویروس در مجموعه Windows Live OneCare خود است. اگر آنتی ویروس در ویندوز ویستا قرار داده میشد، انگیزه خریداران برای خریدن OneCare کاهش مییافت.
کنترلهای مربوط به والدین
اگر شما یک پدر یا مادر هستید، در مورد نحوه استفاده فرزندانتان از کامپیوتر و اینترنت نگران هستید، و اعتقاد دارید که یک ابزار نرمافزاری برای مسدود نمودن دسترسی بخشی از پاسخ نگرانیهایتان است، از وجود ویژگی Parental Controls درون ویندوز ویستا خوشحال خواهید شد.
مایکروسافت تمام کوشش خود را به کار بسته است تا حد ممکن کنترل تمامی جنبههای چگونگی مورد استفاده قرار گرفتن کامپیوتر را به شما بسپرد، از دسترسی اینترنت گرفته تا بازیها، حتی تا زمانها و روزهای دقیقی که کامپیوتر مورد استفاده قرار میگیرد. و آن سعی کرده تا این کار را در یک رابط سهل الاستفاده انجام دهد.
چهار دسته از کنترلها وجود دارند: برای فیلترینگ استفاده از وب، کنترل زمانی که یک کودک میتواند از PC استفاده نماید، کنترل بازیها بر مبنای یک سیستم رتبهبندی، و مسدود و نامسدود کردن برنامههای معین. هر کنترل نسبتا ساده و بصری است؛ دیگر لازم نیست والدین نگرانی در مورد آموزش کودکانشان برای استفاده از کنترلها داشته باشند، امری که مطمئنا همان ابتدای کار هدف Parental Controls را خنثی میسازد.
برای والدینی که خواهان نظارت یک چشم مجازی بر فرزندانشان هستند، گزارشهای فعالیت میتوانند به صورت خودکار تولید و مشاهده گردند. این گزارشها در بر دارنده 10 وب سایت نخست بازدید شده، 10 وب سایت نخست مسدود شده، برنامههای کاربردی مورد استفاده قرار گرفته و اطلاعات مشابه هستند (هنگامی که هر کودک بر روی PC وارد شده است).
منبع: AFTABGARDAN
]
انتظار کاربران خانگی برای ویستا بهسر رسید 
